Erkend installateur worden: het stappenplan voor 2026
Erkend installateur worden doe je per vakgebied, meestal via InstallQ. Wat het betekent, hoe je het aanvraagt en wat het je oplevert.
K
Knippie
Redactie ·
Veelgestelde vragen
Over de auteur
K
Knippie
Redactie
Werkt bij Knippie aan software voor installatiebedrijven en spreekt wekelijks ondernemers uit de branche. Klopt er iets niet, of mis je context uit de praktijk? Laat het weten, we werken artikelen bij zodra de regels of de markt veranderen.
Erkend installateur worden doe je niet in één keer voor je hele bedrijf, maar per vakgebied. Voor de meeste installatietechniek loopt de erkenning via InstallQ, de overkoepelende organisatie voor onder meer elektro, gas, warmtepompen en zonnestroom. Voor een deel van het werk is die erkenning wettelijk verplicht: aan gasverbrandingstoestellen mag je sinds 1 april 2023 alleen werken met een BRL 6000-25-certificaat, en voor koudemiddel heb je een F-gassencertificaat nodig. Voor elektra en zonnepanelen is erkenning niet wettelijk verplicht, maar bepaalt ze wel of je klant ISDE-subsidie krijgt, of je verzekering bij schade uitkeert en of een opdrachtgever je vertrouwt. Kortom: soms heb je geen keuze, en waar je die wel hebt, kost erkenning je geld maar levert ze meestal meer op.
Wat betekent "erkend" eigenlijk?
"Erkend installateur" klinkt als één keurmerk, maar dat is het niet. Er bestaat geen enkel diploma dat je in één klap erkend maakt voor gas, elektra, warmtepompen én zonnepanelen. Erkenning wordt per vakgebied verleend, aan je bedrijf, en hangt telkens aan een vakbekwaam persoon die aantoonbaar is opgeleid.
De organisatie die de meeste van die erkenningen beheert is InstallQ. InstallQ ontstond op 1 januari 2019 uit de fusie van de stichtingen Sterkin en KvINL, die daarvoor ieder hun eigen erkenningen uitgaven. Sindsdien zijn de oudere regelingen samengevoegd tot één stelsel. Zonnekeur, dat je nog weleens tegenkomt, is iets anders: dat is het keurmerk van branchevereniging Holland Solar en staat los van de InstallQ-erkenning. De volledige geschiedenis van InstallQ, Zonnekeur en Sterkin staat in een apart stuk, zodat je hier vooral ziet wat er nu telt.
Verplicht of vrijwillig? Dat hangt van het werk af
De grootste denkfout is dat erkenning overal hetzelfde werkt. Voor het ene type werk is een certificaat wettelijk verplicht en mag je zonder simpelweg niet aan de slag. Voor het andere is erkenning vrijwillig, maar zonder loop je subsidie, verzekering of opdrachten mis.
Erkenning per type werk (status juli 2026)
Type werk
Erkenning of certificaat
Wettelijk verplicht?
Waarom het telt
Gasverbrandingstoestellen (cv-ketel, geiser)
BRL 6000-25 of K25000 (Gasketelwet)
Ja, sinds 1 april 2023
Zonder certificaat mag je een gastoestel niet in bedrijf stellen
Koudemiddel (warmtepomp, airco)
F-gassencertificaat, persoon én bedrijf
Ja, EU-verordening 517/2014
Nodig om met koudemiddel te werken, en een ISDE-eis
Warmtepomp (installatie)
InstallQ-erkenning warmtepompinstallaties
Nee, maar ISDE eist een erkende installateur
Zonder erkende installateur krijgt je klant geen ISDE-subsidie
Zonnestroom / PV
InstallQ-erkenning zonnestroom, Zonnekeur
Kort samengevat
Voor gas en koudemiddel heb je geen keuze: zonder certificaat mag je het werk niet uitvoeren. Voor elektra en zonnestroom is erkenning niet wettelijk verplicht, maar bepaalt ze wel of je ISDE-subsidie, verzekering en klantvertrouwen rondkrijgt.
Twee gevallen zijn dus hard. Voor werk aan gasverbrandingstoestellen tot 100 kW is sinds de invoering van de Gasketelwet op 1 april 2023 een CO-certificaat volgens BRL 6000-25 of K25000 verplicht. Een monteur mag dat werk alleen doen als hij in dienst is bij een gecertificeerd bedrijf. Voor werk met koudemiddel, zoals in warmtepompen en airco's, is een F-gassencertificaat verplicht op grond van de Europese F-gassenverordening, en dat geldt zowel voor de persoon als voor het bedrijf. Dit stelsel is in 2026 vernieuwd naar een EU-breed systeem van persoonscertificaten, dus check de actuele categorie-indeling voordat je iemand laat werken.
Voor elektra ligt het anders. Er is geen wettelijke plicht om elektrotechnisch werk door een erkend installatiebedrijf te laten doen. Wel geldt de arbeidsrechtelijke regel dat werk met elektrisch risico wordt uitgevoerd door een vakbekwaam persoon die volgens NEN 3140 formeel en schriftelijk is aangewezen, en dat installaties voldoen aan NEN 1010. Voor zonnepanelen is erkenning evenmin wettelijk verplicht, maar de InstallQ-erkenning zonnestroom en het Zonnekeur zijn er niet voor niets: ze zijn je bewijs richting klant en verzekeraar dat je volgens de norm legt.
Wat levert erkenning je op?
Als het geen wettelijke plicht is, waarom zou je het dan doen? Drie redenen, en ze zijn concreet.
Subsidie voor je klant. Voor de ISDE-subsidie stelt RVO als harde voorwaarde dat een erkend installateur de warmtepomp, zonneboiler of warmtepompboiler plaatst. Ontbreekt het installatiebewijs van een erkende installateur, dan wijst RVO de aanvraag af, hoe goed het product ook is. Warmtepompen met koudemiddel vragen daarbovenop een F-gassencertificaat. Voor jou is dit dus geen abstracte kwaliteitseis: zonder erkenning kun je een klant de subsidie niet leveren, en dat kost je de opdracht.
Verzekerbaarheid. Verzekeraars eisen steeds vaker dat werk door een gecertificeerd bedrijf is uitgevoerd. Is dat niet het geval, dan kan een aansprakelijkheidsverzekering (AVB) dekking bij schade weigeren. Bij een schadeclaim na een brand of lekkage is "wie heeft dit geïnstalleerd en was dat volgens de norm" een van de eerste vragen. Erkenning maakt dat antwoord aantoonbaar.
Vertrouwen en vindbaarheid. Word je erkend, dan kom je in het openbare register EchteInstallateur.nl en in het Centraal Register voor Techniek. Klanten, gemeenten en opdrachtgevers kunnen je daar terugvinden. In een markt waar consumenten gewaarschuwd worden voor gladde jongens is dat register een verkoopargument dat je zelf niet hoeft te maken.
Zo word je erkend
Het pad is per vakgebied nagenoeg gelijk. Neem InstallQ als voorbeeld.
Zo vraag je een InstallQ-erkenning aan
1
Check of je diploma voldoet
Kijk op de diplomalijst van de VBC of je vakdiploma aan de vakbekwaamheidseisen voor jouw vakgebied voldoet. Voldoet het niet, dan haal je eerst het benodigde diploma of doorloop je een EVC-traject.
2
Regel de vakbekwaam persoon
Elke erkenning hangt aan een vakbekwaam persoon in je bedrijf. Die persoon moet aantoonbaar opgeleid zijn en bijblijven via bij- en nascholing en vakliteratuur.
3
Dien de aanvraag in bij InstallQ
Reken op kosten en doorlooptijd. InstallQ hanteert jaarlijkse tarieven per erkenning, en daar komen de kosten van diploma's, nascholing en het bedrijfsbezoek bovenop. De actuele bedragen staan in het kostenoverzicht op installq.nl. Wil je meerdere vakgebieden afdekken, dan stapelt dat, want je vraagt per vakgebied een aparte erkenning aan.
Is het de moeite waard?
Voor werk aan gas en koudemiddel is de vraag niet aan de orde: daar is een certificaat wettelijk verplicht en werken zonder is simpelweg geen optie. De echte afweging speelt bij elektra en zonnestroom, waar erkenning vrijwillig is.
Daar is het een rekensom. Draai je vooral particuliere warmtepompen en zonneboilers, dan verdien je de erkenning terug op de eerste handvol ISDE-aanvragen die je zonder niet had kunnen leveren. Werk je in de zakelijke bouw waar aanbestedingen en verzekeringseisen om certificering vragen, dan is erkenning eerder een toegangsbewijs dan een keuze. Draai je puur werk zonder subsidie of aanbesteding, met vaste opdrachtgevers die je al kennen, dan is de winst kleiner en mag je nuchter naar de kosten kijken.
Wat in alle gevallen geldt: erkenning is geen eenmalige stempel. Je houdt je diploma's actueel, je vakbekwaam persoon blijft bijscholen en je bedrijf blijft toetsbaar. Dat bijhouden, samen met de certificaten van je monteurs en de juiste erkenningsvermelding op je offertes en facturen, is precies het soort administratie dat er in de drukte bij inschiet. Houd per medewerker bij welke certificaten geldig zijn en wanneer ze verlopen, zodat je nooit een klus of subsidie misloopt door een verlopen papiertje.
Laatst bijgewerkt:
Nee
Klantvertrouwen, verzekerbaarheid en aanbestedingen
Elektra (laagspanning)
NEN 3140 vakbekwaam persoon, werken volgens NEN 1010
Geen erkenningsplicht, wel vakbekwaamheidsplicht
Aantoonbaar veilig werk, en voorwaarde voor je verzekering
Vraag de erkenning aan voor het vakgebied dat je nodig hebt. Je krijgt een bevestiging, en een relatiebeheerder neemt contact op om een bedrijfsbezoek in te plannen.
4
Doorloop de beoordeling
Tijdens het bedrijfsbezoek controleert InstallQ of je met het juiste gereedschap en materiaal werkt en of je de geldende normen volgt. Ook je uitgevoerde werk wordt beoordeeld.
5
Erkenning en registratie
Voldoe je aan alle eisen, dan krijgt je bedrijf de erkenning en word je automatisch opgenomen in het register EchteInstallateur.nl en het Centraal Register voor Techniek.